Obstipatie bij oudere volwassenen
3 min
- Leeftijd
- Tips
Naarmate we ouder worden, verandert ons lichaam, en dat geldt ook voor onze spijsvertering. Obstipatie (verstopping) is een veelvoorkomend ongemak op latere leeftijd, maar het is zeker geen onvermijdelijk onderdeel van ouder worden. Begrijpen waar het vandaan komt, is de eerste stap naar een comfortabelere stoelgang.
Waarom komt obstipatie vaker voor bij ouderen?
Meestal is het een combinatie van drie factoren:
1. Fysieke Veranderingen De spijsvertering vertraagt van nature. De spierbewegingen in de darmen worden minder krachtig, waardoor de ontlasting er langer over doet om de uitgang te bereiken. Hierdoor wordt er meer vocht aan onttrokken, wat leidt tot een hardere, drogere stoelgang.
2. Veranderingen in Leefstijl Een veranderend dagritme heeft vaak grote invloed. Denk aan minder lichaamsbeweging, wat de darmen ‘lui’ kan maken, en andere eetgewoonten, zoals een dieet met minder vezels en onvoldoende drinken.
3. Medicijngebruik Veel medicijnen die op latere leeftijd worden gebruikt, kunnen als bijwerking obstipatie hebben. Dit geldt onder meer voor bepaalde pijnstillers, ijzersupplementen, plastabletten en medicatie tegen hoge bloeddruk of depressie.
Wat kun je zelf doen? 4 Praktische Tips
Met een paar bewuste aanpassingen kunt je de controle vaak al terugkrijgen.
1. Pas je voeding aan Focus op vezels en vocht. Vezels (uit groente, fruit, volkorenproducten) maken de ontlasting zacht en volumineus. Drink daarnaast minimaal 1,5 tot 2 liter water of thee per dag. Een simpele start: voeg een stuk fruit toe aan uw ontbijt en een salade aan uw avondeten.
2. Blijf in beweging Beweging stimuleert de darmen. Een dagelijkse wandeling, fietsen of zwemmen kan al een groot verschil maken. Kies een activiteit die u prettig vindt en die past bij uw fysieke conditie.
3. Creëer een routine Help je lichaam een ritme te vinden door elke dag rond dezelfde tijd (bijvoorbeeld na het ontbijt) rustig de tijd te nemen voor een toiletbezoek. Zorg voor een goede zithouding: licht voorovergebogen met de voeten op een krukje.
4. Controleer je medicatie (met uw arts) Gebruik jemedicijnen en heb je last van obstipatie? Stop nooit op eigen initiatief, maar bespreek de klachten met je huisarts. Soms is een aanpassing of een alternatief medicijn mogelijk.
Wanneer is het verstandig om je huisarts te raadplegen?
Blijf niet onnodig met klachten rondlopen. Neem altijd contact op met je huisarts als:
- De obstipatie nieuw is of langer dan twee weken aanhoudt.
- Je veel pijn heeft, onverklaarbaar gewicht verliest of bloed bij de ontlasting ziet.
- De bovenstaande tips geen of onvoldoende verlichting bieden.
Je arts kan de oorzaak vaststellen en je adviseren over de beste aanpak, zoals eventueel het kortdurend gebruik van een laxeermiddel.
Bronnen
- De Giorgio R, Ruggeri E, Stanghellini V, Eusebi LH, Bazzoli F, Chiarioni G. Chronic constipation in the elderly: a primer for the gastroenterologist. BMC Gastroenterol. 2015 Oct 14;15:130.
- Müller-Lissner SA, Kamm MA, Scarpignato C, Wald A. Myths and misconceptions about chronic constipation. Am J Gastroenterol. 2005 Jan;100(1):232-42.
- Schuster BG, Kosar L, Kamrul R. Constipation in older adults: stepwise approach to keep things moving. Can Fam Physician. 2015;61(2):152-158.
- Bharucha AE, Lacy BE. Mechanisms, Evaluation, and Management of Chronic Constipation. Gastroenterology. 2020 Apr;158(5):1232-1249.e3. doi: 10.1053/j.gastro.2019.12.034. https://doi.org/10.1053/j.gastro.2019.12.034
- Camilleri M, Ford AC, Mawe GM, Dinning PG, Rao SS, Chey WD, Simrén M, Lembo A, Young-Fadok TM, Chang L. Chronic constipation. Nat Rev Dis Primers. 2017 Dec 14;3:17095.
- Basilisco G, Coletta M. Chronic constipation: a critical review. Dig Liver Dis. 2013 Nov;45(11):886-93.
- John Hopkins Medicine. Health conditions and diseases – Constipation. 2021. https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/constipation Accessed 14/11/2022.
- Mayo Clinic. 2019 https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/constipation/symptoms-causes/syc-20354253 Accessed 14/11/2022.
- World Gastroenterology Organisation. Coping with common gastrointestinal symptoms in the community: a global perspective on heartburn, constipation, bloating, and abdominal pain/discomfort. J Clin Gastroenterol. 2014 Aug;48(7):567-78.
- U.S. Department of Health and Human Services National Institutes of Health (NIH) – National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK). Constipation. 2018 https://www.niddk.nih.gov/health-information/digestive-diseases/constipation/definition-facts Accessed 14/11/2022.